W.Minh Tuan
Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa từ hồi mới thành lập năm 1945, chưa có hai chức vụ Bí thư và Chủ tịch cùng lãnh đạo các địa phương như ngày nay. Và Chủ tịch nước Hồ Chí Minh cũng đã từng làm Chủ tịch nước kiêm Tổng bí thư đảng, mọi việc đều suôn sẻ.
Rồi đến, đồng chí Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng cũng đã làm Tổng bí thư kiêm Chủ tịch nước năm 2018-2021, mọi việc đều suôn sẻ.
Rồi mới nhất, là năm 2024, đồng chí Chủ tịch nước Tô Lâm được bầu kiêm chức Tổng bí thư, mọi việc đều suôn sẻ.
Ở các địa phương, từ thời đồng chí Tổng bí thư Nông Đức Mạnh (2001-2011), cũng đã cho làm thử ở khoảng 500 địa phương cấp huyện và xã về thí điểm Bí thư kiêm Chủ tịch, mọi việc đều suôn sẻ, nhưng chưa thấy đảng có kết luận cuối cùng.
Đến nay, đồng chí Tổng bí thư Tô Lâm đã sáng suốt cho tiến hành cuộc cải tổ bộ máy đảng và Nhà nước chưa từng có, sáp nhập các tỉnh, thành phố, bỏ cấp huyện, nâng cao qui mô các xã, xóa bỏ và sáp nhập một loạt các cơ quan đảng và Chính phủ, với tinh thần Đơn giản, Gọn nhẹ, Hiệu quả-ĐGH.
Nhà triết học-khoa học-sử học-văn học-nhà thơ Voltaire người Pháp (1694-1778) đã từng nói:
“Đơn giản là đức tính đẹp nhất của con người, và đơn giản cũng là tiêu chí tốt nhất của bất kỳ Nhà nước nào”.
Đồng chí Tổng bí thư Tô Lâm đang thực hiện được điều “đơn giản” vĩ đại này, đó là làm cho bộ máy đảng và Nhà nước gọn nhẹ hơn, đơn giản hơn, hiệu quả hơn, giảm bớt các thủ tục hành chính để giảm bớt tính chất “hành dân là chính” của các thủ tục hành chính, của các cơ quan hành chính.
Cách nói chuyện của đồng chí Tổng bí thư Tô Lâm cũng rất đơn giản, dễ hiểu. Chẳng hạn đồng chí Tô Lâm nói “Tiền thu phí đỗ xe chủ yếu rơi vào tay mấy anh thu phí, chứ có vào ngân sách Nhà nước đâu”.
Đúng quá.
Hay là “Phải thống nhất nội dung sách giao khoa, chứ không thể mỗi ông làm sách giáo khoa một kiểu, rất khổ cho các cháu học sinh”.
Đúng thế, trên thế giới, chỉ có Việt Nam anh hùng của ta, dưới sự chỉ đạo của ông Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng, chỉ biết đánh, biết bắt, biết bỏ tù, nhưng không biết xây, không biết đào tạo cán bộ giỏi, liêm chính, và ngay cái việc đơn giản là làm sách giáo khoa cũng rất lộn xộn, lung tung như ngày nay, mỗi trường, mỗi thầy làm sách giáo khoa một kiểu, không thống nhất sách giáo khoa trong cả nước.
Nhưng ông Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng không biết gì cả, chỉ tập trung vào đánh, bắt, bỏ tù bọn “quan tham nhũng”, nhưng mà không biết “xây”, không biết đào tạo cán bộ, không cho bổ nhiệm các Bộ trưởng ngoài đảng như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng làm, không biết tinh giảm bộ máy để tăng lương-bảo liêm-chống tham nhũng.
Hiến pháp năm 1946 của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, điều 15 đã qui định về miễn học phí, và thống nhất sách giáo khoa như sau:
Điều thứ 15
Nền sơ học cưỡng bách và không học phí. Ở các trường sơ học địa phương, quốc dân thiểu số có quyền học bằng tiếng của mình.
Học trò nghèo được Chính phủ giúp.
Trường tư được mở tự do và phải dạy theo chương trình Nhà nước.”
Bây giờ, hơn 70 năm sau Hiến pháp 1946, đồng chí Tổng bí thư Tô Lâm tuy không nói rõ về Hiến pháp 1946, nhưng đang cho thực hiện điều 15 của Hiến pháp 1946 này, là “xóa bỏ học phí cho trường phổ thông, mẫu giáo, và cho thống nhất sách giao khoa”.
Đồng chí Tổng bí thư Tô Lâm nói “Học tập suốt đời” cũng thật là đơn giản, dễ hiểu, và nội dung của câu nói này cũng không khác gì câu nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Học, học nữa, học mãi”.
Có lẽ chính từ việc thực hiện cái phương châm, khẩu hiệu đơn giản “Học tập suốt đời” đó, mà đồng chí Tô Lâm, từ một nhà an ninh, công an chuyên nghiệp, bó hẹp trong lĩnh vực an ninh, công an, nhưng nay, từ khi đảm nhiệm chức vụ cao nhất của đảng và Nhà nước, đồng chí Tô Lâm đã thể hiện sự hiểu biết chuyên sâu về mọi lĩnh vực kinh tế-chính trị-xã hội-văn hóa-giáo dục-khoa học-lịch sử-đối ngoại, đã chỉ đạo thực hiện nhiều việc làm rất được lòng dân, được đông đảo nhân dân và đảng viên yêu mến, chứ không bị nhân dân thù ghét như thù ghét mấy vị công an giao thông chỉ biết làm tiền mãi lộ người dân đi đường, bẻ hành bẻ tỏi những lỗi sai phạm giao thông lặt vặt để kiếm tiền cho đầy túi tham.
Cũng giống như đồng chí Thủ tướng Phạm Minh Chính gần đây, tháng 3 năm 2025, đã nói trong hội nghị về xây nhà ở xã hội cho người nghèo, không cần phải làm đấu thầu rất mất thời gian, có dự án phải mất tới 5 năm vì các thủ tục đấu thầu, xét duyệt phức tạp, nhiêu khê, và cũng chưa chắc bảo đảm được tính minh bạch, mà nên làm đơn giản là “giao thầu-giao thẳng dự án cho nhà đầu tư thực hiện ngay, nhanh”, miễn là cách làm công khai, minh bạch.
Vậy thì đảng cũng nên mạnh dạn chuẩn bị các điều kiện để vào đại hội đảng 14 sắp tới năm 2026, đảng mạnh dạn đưa vào nghị quyết của đảng về “Đảng phải làm công việc Nhà nước, đảng không chỉ tập trung vào công tác xây dựng đảng. Đảng không làm nhiệm vụ Nhà nước thì đảng chỉ lãnh đạo trên mây trên gió. Nhiệm vụ quan trọng nhất của đảng là đảng phải nắm quyền lãnh đạo Nhà nước, để phục vụ tốt cho lợi ích của nhân dân. Lợi ích của đảng là phục phụ nhân dân, đảng vừa lãnh đạo nhân dân, vừa là đầy tớ của nhâ dân.”
Lâu nay đảng thường nói “đảng không làm thay công tác chính quyền”, đó là sai lầm, đó là tự tước đi quyền lãnh đạo của đảng.
Trên thế giới, không có bất kỳ đảng chính trị nào mà không có mục đích đấu tranh để giành quyền lãnh đạo chính quyền cả.
Đảng không làm công tác chính quyền, đảng không giành quyền lãnh đạo đất nước, thì không cần đảng, đảng không có lý do tồn tại.
Với phương châm rõ ràng đó, Tổng bí thư phải kiêm Chủ tịch nước, và ở các địa phương, tỉnh, thành phố, xã, phường, Bí thư đảng địa phương, Bí thư Tỉnh ủy phải kiêm Chủ tịch ủy ban nhân dân tỉnh, Bí xư Xã ủy phải kiêm Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã.
Nếu sáp nhập được hai chức vụ Bí thư và Chủ tịch này, thì bộ máy lãnh đạo của đảng và Nhà nước cũng gọn nhẹ, giảm được một nửa, không cần 2 xe ô tô cho hai vị Bí thư và Chủ tịch, không cần 2 trụ sở văn phòng to lớn, lãng phí cho 2 cơ quan của Bí thư và Chủ tịch, không cần 2 văn phòng với đủ các loại thư ký, nhân viên, bảo vệ, văn phòng,,,cho 2 chức vụ Bí thư và Chủ tịch, sẽ không còn 2 loại giấy tờ phức tạp của Bí thư và Chủ tịch nữa, và sẽ chấm dứt, xóa bỏ được sự mâu thuẫn, đấu đá, ganh đua giữa hai vị Bí thư và Chủ tịch nữa.
Nếu vẫn giữ hai chức vụ Bí thư và Chủ tịch, sẽ gây ra tình trạng oái oăm, giở khóc giở cười trong lãnh đạo như sau: Ông bí thư có chức vụ cao nhất, nhưng không được trực tiếp làm gì cả, chỉ làm công tác đảng, còn ông Chủ tịch có quyền lãnh đạo mọi việc thì lại không có quyền lực cao nhất.
Thế cho nên gây ra mâu thuẫn, mất đoàn kết, gây ra sự cồng kềnh, kém hiệu quả, đôi khi, gây ra thảm họa cho công tác đảng và công tác lãnh đạo.
Đây là việc làm tế nhị, động chạm đến quyền lợi của nhiều người.
Hãy xem đồng chí Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc, vừa mới được Bộ chính trị phân công làm Bí thư Hà Nội tháng 11 năm 2025 này. Tại sao không để đồng chí Bí thư Duy Ngọc kiêm luôn chức Chủ tịch Hà Nội, mà phải điều một ông Nghệ An ra làm Chủ tịch Hà Nội, để rồi chỉ sau 10 ngày, đến cuối tháng 11/2025, ông Chủ tịch 10 ngày này lại bị mất chức, rồi lại phải chọn người khác?
Đồng chí Tổng bí thư Tô Lâm có dám đề xuất việc cho sáp nhập 2 chức vụ Tổng bí thư và Chủ tịch nước, Bí thư Tỉnh ủy và Chủ tịch Tỉnh không?
Đồng chí Tổng bí thư Tô Lâm đã nói rồi: “Nếu sợ động chạm, sợ khó khăn thì không thể làm cải cách bộ máy cho đơn giản, gọn nhẹ được”.
Không có cuộc cải tổ, cải cách nào mà không có động chạm, không có xung đột lợi ích.
Nếu sợ động chạm, sợ xung đột lợi ích, thì cứ ngồi im, và tham nhũng sẽ tiếp tục tràn lan, lòng dân sẽ tiếp tục ngao ngán, và cách mạng mầu, cách mạng xanh, cách mạng nâu,,,không trước thì sau cũng sẽ nổ ra, và chẳng có ai có thể lường trước được các hậu quả của các cuộc cách mang đó.
Khi cách mạng quần chúng đã nổ ra, thì không có cảnh sát cơ động nào, không có xe bọc thép nào, không có tên lửa, máy bay, tàu chiến nào có thể ngăn ngừa được “Lòng dân dậy sóng”, cơn bão cách mạng nhân dân sẽ quét sạch mọi tầng lớp quan tham, tham nhũng hủ bại.
Sáp nhập hai chức vụ Bí thư và Chủ tịch chính phải được đồng thời tiến hành với công cuộc tinh giảm bộ máy hiện nay, và cũng là để bảo vệ sự tồn vong của đảng trong lòng nhân dân Việt Nam.
Sáp nhập hai chức vụ Bí thư-Chủ tịch là sự đòi hỏi của lịch sử, của đất nước, của sự tồn tại hay biến mất của đảng, không trước thì sau, không sớm thì muộn cũng phải làm.
Đồng chí Tổng bí thư Tô Lâm, hãy dũng cảm lên, hãy đề xuất trong đảng cho sáp nhập hai chức vụ Tổng bí thư và Chủ tịch nước, Bí thư tỉnh ủy và Chủ tịch tỉnh.///